Miesiąc: Czerwiec 2019

Padły absolutne rekordy ciepła

Padły absolutne rekordy ciepła

Do 38.1°C wzrosła dziś temperatura w Krzyżu (Wielkopolska), co oznacza, że historyczny rekord ciepła czerwca z 1935 r. był w tym miesiącu bity dwukrotnie. Co najmniej 37.6°C osiągnęła dziś temperatura w Świnoujściu, bijąc tym samym absolutny rekord temperatury tej stacji z 1 sierpnia 1994. Absolutny rekord padł też w Jeleniej Górze, gdzie temperatura wzrosła co najmniej do 36.0°C – dotychczasowy rekord tej stacji to 35.8°C z 1 sierpnia 1994 i 8 sierpnia 2015. W Pile temperatura wzrosła co najmniej do 37.3°C, nie wykluczone że rekord absolutny (37.4°C) został tu wyrównany. Co najmniej 37.5°C notowano w Lesznie – tu po raz kolejny padł rekord czerwca, do rekordu absolutnego zabrakło około 0.3°C. 26 czerwca 2019 odnotowano tu 37.4°C. Poprzednim najcieplejszym dniem czerwca był 21 czerwca 2000 z temperaturą 35.6°C. Ponownie co najmniej 36.9°C było dziś we Wrocławiu (druga stacja IMGW-PIB zarejestrowała 37.1°C). Tu również po raz drugi bity jest rekord ciepła czerwca (poprzedni 35.1°C).

Rekord czerwca padł też m.in. w Dziwnowie (36.2°C, dotychczas 34.7°C). Niezwykłe zakończenie niezwykłego miesiąca.

 

 

 

Koniec czerwca

Koniec czerwca

Wiemy już, że końcowa anomalia temperatury powietrza w stosunku do okresu referencyjnego 1981-2010 zakończy się najprawdopodobniej wartością między +5.39 a +5.43K i będzie to zdecydowanie najcieplejszy czerwiec w historii pomiarów instrumentalnych (czyli od 1781 r). Nie ulega żadnej wątpliwości, że będzie on znacznie cieplejszy od czerwca 1811 – poprzedni rekord zostanie pobity o ponad 1.3K. Niektórzy o rekordzie przebąkiwali już na samym początku miesiąca, ale z pewnością nikomu nie śniło się, że zostanie on pobity z tak dużym zapasem.

Wg analizy Poltemp 1.0H6 przeciętny czerwiec (1981-2010) charakteryzuje się średnią temperaturą obszarową równą 15.95°C. Oznacza to, że w tym roku osiągnęła ona wartość około 21.35°C i była nieco wyższa, niż w sierpniu 2015 (21.17°C) i niższa od średniej lipca 2006 równej 21.79°C. Tegoroczny czerwiec ustawił się więc na drugim miejscu wśród najcieplejszych pod względem średniej temperatury obszarowej miesięcy w powojennej Polsce.

Dzisiaj kolejny (oczywiście ostatni) dzień upalny w czerwcu. Temperatury (model ICON) mogą osiągać 37°C (model GFS daje „zaledwie” 35°C), a nawet lokalnie 38°C i będą prawdopodobnie nieco niższe od tych notowanych w środę, 26 czerwca. W Słubicach notujemy obecnie 30.7°C – o około 0.7°C mniej, niż w środę w Poznaniu o tej samej porze (notowano tam maksymalnie 38.0°C).

 

 

POLTEMP 1.0H6

POLTEMP 1.0H6

Dzisiaj pojawi się nowa wersja serii Poltemp, oznaczona jako 1.0H6. Zmiany w stosunku do wersji poprzedniej:

  • Dodano dane ze stacji w Pułtusku. Z uwagi na silną niehomogeniczność usunięto dane sprzed 1961.
  • Dodano dane ze stacji w Lgocie Górnej
  • Przeprowadzono homogenizację danych ze stacji w Kłodzku (zmiana lokalizacji stacji w latach 70. XX w.)
  • Uzupełniono dane ze stacji Gdańsk-Rębiechowo (klimatologiczna) danymi ze stacji synoptycznej z tej samej lokalizacji (01.04.1993 – 31.12.1999). Oczywiście z zachowaniem metody wyliczania średniej dobowej charakterystycznej dla stacji klimatologicznych
  • Poprawiono dane ze stacji Szepietowo z dni 18-31 grudnia 1995 (regr. lin. z Białystok) i innych dni z lat 1991-1998
  • Poprawione dane ze stacji Borusowa z dni:
    6 – 13 maja 1998 (błędne dane z terminu wieczornego, np: https://meteomodel.pl/dane/historyczne-dane-pomiarowe/?data=1998-05-09&rodzaj=te&imgwid=250200230&dni=01&ord=desc )
    9 – 13 czerwca 1998
    7 – 8 września 1991
  • Nowa funkcja agregacji danych (skrypt R)
  • Nowa metoda krigingu: wynik agregacji danych (df1) jest poddawany interpolacji IDW (na bardzo rzadkiej siatce):grd <- as.data.frame(spsample(df1, „regular”, n=300))
    P.idw <- gstat::idw(VALUE ~ 1, df1, newdata=grd, idp=3.0)

    wynik idw jest zapisywany jako dodatkowe dane wejściowe do krigingu, które są później łączone z zagregowanymi danymi ze stacji:

    data_idw <- read.csv(dataf_idw,sep=”\t”, header=T)
    data <- read.csv(dataf,sep=”\t”, header=T)
    df <- rbind(data,data_idw)

    Kriging liczony jest na połączonych danych.

  • Z uwagi na zmienioną metodę krigingu (idw + kriging blokowy [DEM]) wyniki są nieco bardziej zbliżone do IDW, chyba że istnieje silna zależność wartości
    anomalii od wysokości.
  • Obliczenia dokonywane są na siatce kilometrowej
  • Rozdzielczość 4×4 km

Źródło danych administracyjnych:

Granice administracyjne


Data pobrania z CODGiK: 18-01-2019

Z uwagi na zmiany w liczbie stacji wchodzących do agregacji, zmieniły się  również szacowane wartości normalne dla średnich dobowych temperatur powietrza. Wartości te zostały policzone tylko dla okresu referencyjnego 1981-2010 i nie są liczone na bieżąco. Bieżące oszacowanie obszarowej średniej dobowej temperatury powietrza wynika z dodania obliczonej dla konkretnego dnia (np. 28 czerwca 2019) anomalii obszarowej (która wyliczona jest na podstawie danych ze stacji pomiarowych) do wyliczonej wcześniej średniej temperatury tego dnia w okresie referencyjnym. Przykładowo: wyliczono, że średnia obszarowa temperatura dobowa w dniu 28 czerwca  w latach 1981-2010 wynosi 17.18°C. Z danych ze stacji z dnia 28 czerwca 2019 wynika średnia anomalia obszarowa tej doby równa +0.29°C, a więc oszacowana obszarowa średnia dobowa temperatura powietrza w tym dniu to 17.18 + 0.29 = 17.47°C. Wartość ta nie jest więc wyliczona, jako średnia obszarowa z średnich temperatur dobowych ze stacji. Wynika to z faktu, że oszacowanie średniej temperatury obszarowej mocno zależy od doboru stacji. Brak danych ze Śnieżki w danym dniu może spowodować znaczne różnice w tym oszacowaniu. Z kolei anomalie temperatury są zwykle mocno skorelowane na dużym obszarze – ciepły dzień we Wrocławiu zwykle jest również ciepłym dniem w Poznaniu. Braki w danych znacznie mniej wpływają na wartości wyliczonej średniej obszarowej anomalii temperatury.

Powyżej: norma temperatury powietrza dla 28 czerwca.

Część danych w serii jest homogenizowana. Szczególnie dotyczy to takich stacji, jak Elbląg-Milejewo, Wrocław, Warszawa, Białystok. Dane ze stacji klimatologicznych w latach 1971-1995 zostały przeliczone ponownie przy użyciu obecnej metody wyliczania średniej dobowej temperatury powietrza w celu zachowania jednorodności.

Dane z serii 1.0H6 można znaleźć pod poniższym adresem:

https://meteomodel.pl/klimat/poltemp/1.0H6/

Obecnie są tam dostępne katalogi:

  • agg: zawiera agregację danych miesięcznych – pliki wejściowe do interpolacji danych miesięcznych
  • daily: zawiera wyliczone dobowe anomalie temperatury powietrza jako pliki png i rastry (tif)
  • monthly: zawiera wyliczone średnie miesięczne anomalie temperatury powietrza jako pliki png i rastry (tif) – będzie uzupełniony wieczorem
  • normals: zawiera wyliczone wartości normalne dla danych dni w okresie referencyjnym jako pliki png i rastry (tif)
  • trends: zawiera wyliczone średnie roczne dla kilkudziesięciu stacji wraz z trendem

Oraz pliki:

  • tseries-daily.txt: seria czasowa anomalii dobowych
  • tseries-normals.txt: wartości średnie w okresie referencyjnym 1981-2010

Dodatkowo później pojawią się pliki połączone z serią historyczną.

Poniżej: porównanie anomalii dobowej z 11 marca 2019 wg wstępnej analizy (po lewej) i ostatecznej.

Poniżej: porównanie anomalii dobowej z 16 kwietnia 2019 wg wstępnej analizy (po lewej) i ostatecznej.

 

Przykładowy skrypt R do czytania rastrów:

 

library(raster)
library(httr)

url <- "https://meteomodel.pl/klimat/poltemp/1.0H6/daily/tif/2019/04/anom.2019-04-30.tif"
tif <- tempfile(fileext='.tif')
httr::GET(url,httr::write_disk(path=tif))
r <- raster(tif)

pal<-c("#FFA0FF","#FE77FE","#E059FF","#C63DAF","#B51EA0","#8C0096","#7700B5","#4400D1","#0000FE","#0063FF","#00B5FF","#00D6FF","#CBFEFE","#FDFDFD","#30FF70","#4FFE4F","#B5EF1E","#DAFE00","#FEFE00","#FEDA00","#FFC600","#FFAA00","#FF7F00","#FF3F00","#FF0000","#D10033","#B50077","#CC00A0","#FF00B5","#FF8CB5","#FFA0FF")
pal <- colorRampPalette(pal)(24)
brk <- seq(-12,12,1)
levs=c(seq(from=-20, to=20, by=0.5))
labs <- sprintf("%.1f", levs)

plot(r, main=paste("Anomalia dobowa"),cex.main=1, xaxt='n', yaxt='n', col=pal,breaks=brk)
contour(r, levels=levs, labcex=1, labels=labs, add=T, drawlabels=T)

 

UWAGA! Dane zapisane w układzie lat-lon (epsg:4326) i nie przycięte do granic. Aby prawidłowo policzyć średnią obszarową należy zrobić reprojekcję rastra do siatki kilometrowej i przyciąć do granic Polski.

 

Czy w Prószkowie w 1921 notowano 40.2°C?

Czy w Prószkowie w 1921 notowano 40.2°C?

Poniżej mapa zrekonstruowanego rozkładu Tmax w dniu 29 lipca 1921. Jak widzimy, wartość z Prószkowa znacznie odstaje od okolicznych, szczególnie od stacji opolskiej. Co ciekawe, również dla sierpnia dane te różnią się znacznie: rekord dla Prószkowa to 38.7°C, podczas gdy dla pobliskiego Opola jest to 36.7°C. W sposób oczywisty stacja w Prószkowie była w czasie fal upałów znacznie cieplejsza od stacji w Opolu.

Problemem tu może być nieprawidłowy (wg norm współczesnych) sposób pomiaru – wg opisu prof. M. Miętusa, mierzono wówczas zaledwie 1 metr nad gruntem. Nie znamy również typu klatki, jaki wówczas stosowano. Na powyższej mapie umieszczono dane ze stacji Poznań-Ławica, gdzie notowano 37.5°C. Na stacji Poznań-Uniwersytet było to 38.7°C, stacja położona była jednak w centrum miasta. Naszym zdaniem bardziej wiarygodne od danych prószkowskich wydają się dane ze stacji Zbiersk (40.0°C) i Pętkowo (39.6°C). Też jednak nie można mieć 100% pewności co do poprawności tych danych. Wiele zależy od sprzętu jakim mierzono i sposobu dokonywania pomiarów. Pamiętajmy, że w 1921 r. Polska dopiero co odzyskała niepodległość, dodatkowo zaledwie rok wcześniej zakończyła się wojna z Bolszewikami. Polska sieć meteorologiczna, dopiero co budowana po latach zaborów, cierpiała na liczne braki. Trzeba mieć to na uwadze. Brakuje tu szczególnie jakiejś stacji z okolic Leszna i Kalisza, stacji wyższego rzędu.

Zapraszamy do dyskusji.

Padł absolutny rekord Francji – AKTUALIZACJA: 45.9°C!

Padł absolutny rekord Francji – AKTUALIZACJA: 45.9°C!

W Carpentras o godzinie 13:48 czasu lokalnego temperatura wzrosła do 44.3°C, bijąc dotychczasowy rekord Francji wynoszący 44.1°C. Jest niemal pewne, że ostatecznie temperatura będzie jeszcze wyższa!

 

 

Aktualizacja:

Pierwszy raz w historii pomiarów we Francji temperatura przekroczyła 45°C i osiągnęła 45.1°C!

 

Aktualizacja:
MeteoFrance potwierdza, 45.9°C!

Czerwiec rekordowy nie tylko w Polsce

Czerwiec rekordowy nie tylko w Polsce

Również Austria doświadcza najcieplejszego czerwca w historii pomiarów instrumentalnych prowadzonych tu od 1767 r. Anomalia temperatury tegorocznego czerwca sięgnie tu +5.6K i tym samym czerwiec pobije tu rekord z roku 2003 (1811 znajduje się na miejscu 3).

Źródło: ZAMG

 

Francja – 28 czerwca 2019

Francja – 28 czerwca 2019

Dzisiaj sądny dzień dla mieszkańców południowej Francji. Modele podtrzymują swoje poprzednie prognozy. Wg modelu GFS temperatura wzrośnie dziś lokalnie aż do 44°C. Przypominamy, że model ten lubi zaniżać temperatury, a rekord absolutny Francji to 44.1°C (2003).

Źródło: WetterZentrale.de

 

Również 44°C sugeruje HIRLAM (FMI)

Źródło: WetterZentrale.de

 

DWD-ICON męczy Francuzów sugestiami 46°C

Źródło: WetterZentrale.de

 

Ponad 44°C sugeruje COSMO:

Źródło: Meteociel.fr

 

Ponad 45°C daje AROME:

Źródło: Meteociel.fr

 

Wydaje się, że maksymalne temperatury we Francji mogą więc osiągnąć nawet 44-45°C. Jako, że rekord absolutny to 44.1°C, można to przyrównać do prognoz 40-41°C dla Ziemi Lubuskiej, czy Opolszczyzny. Robi wrażenie.

Rekordowe temperatury minimalne 27 czerwca

Rekordowe temperatury minimalne 27 czerwca

Wyjątkowo wysokie temperatury minimalne wystąpiły wczorajszej doby w południowej części Polski, gdzie miejscami pobiły rekordy. Tak wysokiej temperatury minimalnej (22.4°C) nie notowano na przykład we Wrocławiu, gdzie do tej pory najwyższą, równą 21.7°C, notowano w lipcu 1957 oraz w lipcu 2013. W Opolu minimalnie notowano wczoraj 23.5°C (rekord z sierpnia 1992: 23.4°C). W Katowicach dotychczasowy rekord wynosił 22.0°C (sierpień 2011) i został pobity aż od 2°C: wczoraj minimalna temperatura dobowa wyniosła aż 24.0°C. Podobna sytuacja miała miejsce na stacji Kraków-Balice, gdzie wczorajsza temperatura minimalna równa 22.2°C pobiła poprzedni rekord o 1.6°C (20.6°C, lipiec 1999).

Na posterunku meteorologicznym w Zawadzie temperatura w nocy z 26 na 27 czerwca spadła zaledwie do 25.3°C i była to chyba najcieplejsza noc tego roku w Polsce. Bywało jednak cieplej: obok znanych już 26.0°C z Bogatyni udało się znaleźć jeszcze wyższe pomiary:

W przypadku Leskowca u niektórych może budzić wątpliwości rozkład temperatur w ciągu doby. Jednakże była to stacja położona na wysokości 872 m. n.p.m. i przy adwekcji bardzo ciepłego powietrza (>20°C na wysokości 850hPa, a taka wówczas właśnie miała miejsce), takie wartości byłyby jak najbardziej możliwe. Przypadek z Głuchołaz to prawdopodobnie najcieplejsza noc w historii pomiarów – minimalna temperatura dobowa wynosząca 26.7°C padła w terminie wieczornym. Naszym zdaniem w nocy z 28 na 29 sierpnia 1992 minimalna temperatura w Głuchołazach mogła wynosić nawet 27.5°C.

W danych możemy znaleźć jeszcze absurdalną wartość 30.4°C  z Redła (27.07.1994), która jednak nie jest prawidłowa. Właściwie żadne dane z Redła nie budzą zaufania. Średnie temperatury miesięczne wskazują, że do 1995 stacja była zdecydowanie za ciepła, jak na swoje położenie, od 1996 zdecydowanie za zimna. Mamy na przykład absurdalnie zimny lipiec 1996 z średnią temperaturą równą 11.0°C.

Najwyższe minimalne temperatury dobowe (> 25.0°C):

25.9°C notowano minimalnie na posterunku Rozdziele w nocy z 8 na 9 sierpnia 2015, jednakże w ciągu dnia zjawiska burzowe zrzuciły Tmin do 20.1°C.